U heeft schade aan uw auto en belt uw verzekeraar. Nog voor u kunt nadenken, krijgt u een naam: "U kunt terecht bij herstelbedrijf X, dat hebben wij al voor u geregeld." Veel mensen denken op dat moment dat ze geen keuze hebben. Dat is niet zo. In Nederland mag u altijd zelf bepalen wie uw auto herstelt. Wel kan uw verzekeraar er financiële voorwaarden aan verbinden, en juist daarover bestaat veel verwarring.
In dit artikel leggen wij rustig uit hoe het zit: wat schadesturing is, in welke situaties u helemaal vrij bent zonder extra kosten, wanneer een extra eigen risico kan gelden en hoe hoog dat in de praktijk is, en welke misverstanden u gerust kunt vergeten. Zo kunt u een weloverwogen keuze maken in plaats van een gestuurde.
Wat is schadesturing?
Schadesturing betekent dat uw verzekeraar u na een schademelding actief naar een herstelbedrijf uit zijn eigen netwerk leidt. De branche gebruikt dat woord zelf: in de officiële werkwijze van Schadegarant, een netwerkorganisatie van verzekeraars, staat letterlijk dat verzekeraars hun verzekerden "zoveel mogelijk stimuleren" om naar geselecteerde bedrijven te gaan.
Waarom doen verzekeraars dat? Met aangesloten herstellers maken zij afspraken over prijs, kwaliteit en proces. Dat drukt de schadelast en houdt premies beheersbaar. Daar is op zich niets mis mee, maar het verklaart wel waarom de verwijzing zo stellig klinkt. Uit onderzoek dat KPMG in 2024 uitvoerde in opdracht van BOVAG blijkt dat inmiddels ongeveer 60 procent van alle autoschades via zo'n gestuurde stroom loopt, en dat aandeel groeit.
Voor u als klant is het belangrijkste om te onthouden: de verwijzing is een aanbod, geen verplichting.
U mag altijd zelf kiezen, soms met financiële gevolgen
Er bestaat geen wet die u verplicht naar de hersteller van uw verzekeraar te gaan. Verzekeraars bevestigen dat zelf op hun websites: u mag uw auto laten herstellen waar u wilt. Wat per polis verschilt, zijn de voorwaarden die daaraan hangen.
Kiest u een bedrijf binnen het netwerk van uw verzekeraar, dan krijgt u meestal voordelen: een verlaagd of geheel vervallen eigen risico, een leenauto tijdens de reparatie, rechtstreekse betaling tussen verzekeraar en hersteller zodat u niets hoeft voor te schieten, en garantie op het herstelwerk.
Kiest u een bedrijf buiten dat netwerk, dan vergoedt uw verzekeraar de schade nog steeds, maar vaak met een korting op de voordelen. Per juni 2026 zien wij bij grote verzekeraars bijvoorbeeld een extra eigen risico van € 350 tot € 600 bovenop uw gewone eigen risico, of een vaste verlaging van de vergoeding met € 500. Ook vervalt buiten het netwerk vaak het recht op een gratis leenauto. De precieze bedragen staan in uw polisvoorwaarden, en die verschillen sterk per maatschappij. Controleer dus altijd uw eigen polis voordat u beslist.
Belangrijk om te weten: sommige verzekeraars bieden een aanvullende module "vrije reparatiekeuze" of "eigen keuze herstelbedrijf". Heeft u die afgesloten, dan vervalt het extra eigen risico en wordt het herstel bij elk erkend bedrijf volledig vergoed.
Drie situaties bepalen wat eigen keuze u kost
Of zelf kiezen u iets kost, hangt vrijwel volledig af van één vraag: wie is aansprakelijk voor de schade?
1. De tegenpartij is aansprakelijk: volledig vrije keuze, geen eigen risico
Is een ander aansprakelijk voor uw schade, bijvoorbeeld na een aanrijding van achteren, dan wordt de schade verhaald op de WA-verzekeraar van de tegenpartij. In dat geval speelt uw eigen polis helemaal niet mee. U heeft volledige vrijheid in de keuze van uw hersteller, u betaalt geen eigen risico en de reparatiekosten worden volledig vergoed op basis van een objectieve schadecalculatie.
Bovendien kunt u bij verhaalschade meer claimen dan alleen de reparatie. Denk aan vervangend vervoer tijdens de reparatieperiode (als vuistregel vergoedt de verzekeraar ongeveer 75 procent van de huurkosten van een gelijkwaardige auto, omdat u uw eigen auto ook niet gratis rijdt) en bij jonge auto's, in de regel tot zo'n drie à vier jaar oud, ook waardevermindering: een hersteld voertuig is bij verkoop vaak iets minder waard, en dat verschil is claimbaar.
Zorg er wel voor dat de aansprakelijkheid goed vastligt. Vul samen het Europees schadeformulier in en maak foto's van de situatie. In ons artikel wat te doen bij een auto-ongeluk leest u stap voor stap hoe u dat aanpakt. Sinds juli 2021 bestaat bovendien de Directe Schadeafhandeling: u kunt verhaalbare schade dan via uw eigen verzekeraar laten afwikkelen, die het bedrag vervolgens verhaalt op de tegenpartij. Ook dan houdt u de vrije keuze van hersteller.
2. U claimt op uw eigen cascoverzekering
Is de schade uw eigen schuld, of is de dader onbekend, dan claimt u op uw eigen (beperkt) cascoverzekering. Dan geldt altijd uw gekozen eigen risico, en daarbovenop kan het extra eigen risico komen als u buiten het netwerk kiest. In deze situatie loont het dus om twee dingen na te kijken: wat zegt uw polis over niet-aangesloten herstellers, en is het bedrijf van uw voorkeur misschien gewoon aangesloten bij het netwerk van uw verzekeraar? Vaak is dat namelijk zo, en dan is er helemaal geen verschil.
Twijfelt u of u een kleine schade überhaupt wilt claimen, met het oog op uw schadevrije jaren? In ons artikel autoschade via de verzekering of zelf betalen rekenen wij die afweging rustig met u door.
3. U heeft een vrije-keuzemodule op uw polis
Steeds meer verzekeraars bieden tegen een kleine meerpremie een optie waarmee u altijd volledig vrij kiest, zonder extra eigen risico. Heeft u zo'n module, dan is de hele discussie voor u niet relevant: u kiest gewoon het bedrijf dat u vertrouwt. Weet u niet zeker of u deze optie heeft? Het staat op uw polisblad, of vraag het uw verzekeraar of tussenpersoon.
Wat is een aangesloten hersteller eigenlijk?
Een aangesloten of erkende hersteller is een schadeherstelbedrijf dat een contract heeft met een verzekeraar of met een netwerkorganisatie die namens verzekeraars werkt. De twee bekendste netwerken zijn Schadegarant (een stichting van onder meer a.s.r., Nationale-Nederlanden en OHRA) en Topherstel (het netwerk van Allianz). Daarnaast hebben grote maatschappijen zoals Achmea (Centraal Beheer, Interpolis, FBTO) en Univé eigen netwerken.
Belangrijk om te weten: een aangesloten bedrijf is geen bijkantoor van de verzekeraar. Het zijn gewone schadeherstelbedrijven, vaak familiebedrijven, die aan strenge kwaliteits- en proceseisen voldoen en daarop doorlopend worden beoordeeld. Bij een Schadegarant-bedrijf krijgt u bijvoorbeeld minimaal vier jaar garantie op het herstelwerk en rekent de verzekeraar rechtstreeks met het bedrijf af.
Zo werkt het ook bij ons. Autoschade Merkelbag is aangesloten bij onder meer Schadegarant en Topherstel en erkend door vrijwel alle Nederlandse verzekeraars. Kiest u in Maastricht of omgeving voor ons, dan kiest u in de meeste gevallen dus gewoon binnen het netwerk van uw verzekeraar: u houdt de netwerkvoordelen én u kiest zelf. Vrije keuze en een aangesloten hersteller sluiten elkaar niet uit.
Drie hardnekkige misverstanden
"Ik ben verplicht naar het bedrijf dat mijn verzekeraar aanwijst"
Onjuist. U mag altijd zelf kiezen. De verzekeraar mag alleen financiële voorwaarden stellen, zoals een extra eigen risico bij een cascoclaim buiten het netwerk. Een verplichting is het nooit.
"Mijn garantie vervalt als ik niet naar de aangewezen hersteller ga"
Onjuist. De fabrieksgarantie op uw auto blijft op grond van Europese regelgeving behouden wanneer reparaties volgens de fabrieksvoorschriften worden uitgevoerd, ook buiten het dealernetwerk. Bewaar wel de facturen als bewijs. Op het herstelwerk zelf krijgt u daarnaast de garantie van het herstelbedrijf. Ook uw verzekeringsdekking vervalt niet door een eigen keuze; alleen de vergoeding of het eigen risico kan verschillen.
"Als ik zelf kies, betaalt de verzekeraar niets"
Onjuist. De schade wordt gewoon vergoed volgens uw polis. Bij een cascoclaim buiten het netwerk kan de vergoeding lager uitvallen of het eigen risico hoger zijn, maar van "niets vergoeden" is geen sprake. En is de tegenpartij aansprakelijk, dan worden de herstelkosten volledig vergoed, waar u ook laat repareren.
Hoe zit het met kwaliteit?
Verzekeraars wekken soms de indruk dat alleen hun netwerkbedrijven kwaliteit leveren. Dat is te kort door de bocht. Kwaliteit hangt af van het bedrijf, niet van het contract. Let bij uw keuze op erkenningen en certificeringen: BOVAG-schadeherstelbedrijven (voorheen FOCWA) geven vier jaar garantie op het herstel, en aanvullende keurmerken zoals de BOVAG Plusnorm tonen aan dat een bedrijf ook complexe schades aan moderne auto's aankan, zoals elektrische voertuigen en auto's met rijhulpsystemen die na herstel een ADAS-kalibratie nodig hebben.
Vraag ook hoe het bedrijf de afhandeling met uw verzekeraar regelt. Een goed schadeherstelbedrijf neemt u dat hele traject uit handen: de schadecalculatie, het contact en de afspraken met de verzekeraar of diens expert, en de rechtstreekse facturering, zodat u alleen uw eventuele eigen risico betaalt. Bij ons in Maastricht hoort daar ook een haal- en brengservice bij, en denken wij graag met u mee over vervangend vervoer tijdens de reparatie.
Veelgestelde vragen
Mag ik zelf kiezen waar ik mijn autoschade laat herstellen?
Ja, altijd. Er bestaat in Nederland geen verplichting om naar de hersteller van uw verzekeraar te gaan. Uw verzekeraar mag wel financiële voorwaarden verbinden aan een keuze buiten zijn netwerk, zoals een extra eigen risico bij een cascoclaim. Is de tegenpartij aansprakelijk, dan bent u volledig vrij zonder enige financiële consequentie.
Betaal ik een hoger eigen risico als ik mijn eigen schadehersteller kies?
Dat kan, maar alleen bij een claim op uw eigen cascoverzekering bij een bedrijf buiten het netwerk van uw verzekeraar. Per juni 2026 hanteren grote verzekeraars dan bijvoorbeeld € 350 tot € 600 extra eigen risico, of een vaste verlaging van de vergoeding. Is uw voorkeursbedrijf aangesloten bij het netwerk van uw verzekeraar, of heeft u een vrije-keuzemodule, dan betaalt u niets extra. De exacte bedragen staan in uw polisvoorwaarden.
Moet ik naar de hersteller van de verzekeraar als de tegenpartij schuldig is?
Nee. Bij verhaalschade wordt uw schade vergoed door de WA-verzekeraar van de tegenpartij. Uw eigen polis, en dus ook het netwerk en het eigen risico van uw eigen verzekeraar, speelt dan geen rol. U kiest volledig vrij, betaalt geen eigen risico en kunt daarnaast vervangend vervoer en bij een jonge auto ook waardevermindering claimen.
Wat is een aangesloten hersteller van Schadegarant of Topherstel?
Schadegarant is een stichting van een aantal grote schadeverzekeraars; Topherstel is het herstelnetwerk van Allianz. Bedrijven die hierbij zijn aangesloten voldoen aan strenge kwaliteitseisen, worden doorlopend beoordeeld, geven minimaal vier jaar garantie op het herstelwerk en rekenen rechtstreeks met de verzekeraar af. Autoschade Merkelbag is bij beide netwerken aangesloten.
Vervalt mijn fabrieksgarantie als ik niet naar de dealer ga voor schadeherstel?
Nee. Op grond van Europese regelgeving blijft de fabrieksgarantie behouden wanneer onderhoud en reparaties volgens de voorschriften van de fabrikant worden uitgevoerd, ook buiten het dealernetwerk. Bewaar de facturen van het herstel als bewijs. Kies wel een bedrijf dat volgens fabrieksspecificaties werkt, zeker bij moderne auto's met rijhulpsystemen.
Krijg ik vervangend vervoer als ik zelf een herstelbedrijf kies?
Dat hangt van de situatie af. Binnen het netwerk van uw verzekeraar is een leenauto meestal inbegrepen; daarbuiten vaak niet, tenzij uw polis anders bepaalt. Is de tegenpartij aansprakelijk, dan zijn de kosten van vervangend vervoer claimbaar als onderdeel van uw schade. Veel herstelbedrijven, waaronder wij, denken daarnaast graag met u mee over een praktische oplossing tijdens de reparatie.
Wat doe ik als mijn verzekeraar mij naar een ander bedrijf stuurt?
Blijf rustig en vraag door: "Wat zijn de financiële gevolgen als ik zelf een hersteller kies?" Dat antwoord moet de verzekeraar u op basis van uw polisvoorwaarden kunnen geven. Vraag ook of het bedrijf van uw voorkeur misschien al is aangesloten bij het netwerk. U kunt het herstelbedrijf bovendien vragen het contact met de verzekeraar voor u te voeren; dat is bij ons standaard onderdeel van de service.
Kort samengevat
U mag in Nederland altijd zelf kiezen wie uw autoschade herstelt. Is de tegenpartij aansprakelijk, dan is die keuze volledig vrij en kost zij u niets: geen eigen risico, volledige vergoeding, en ook vervangend vervoer en eventuele waardevermindering zijn claimbaar. Claimt u op uw eigen cascoverzekering, dan kan een keuze buiten het netwerk van uw verzekeraar een extra eigen risico betekenen; controleer daarvoor uw polisvoorwaarden of kies een bedrijf dat bij het netwerk is aangesloten. Misverstanden over vervallende garanties of verzekeraars die "niets vergoeden" kunt u naast u neerleggen.
Heeft u schade en wilt u weten wat de slimste route is voor uw situatie? Loop bij ons binnen in Maastricht of neem contact op: wij kijken kosteloos met u mee naar de schade én naar de afhandeling met uw verzekeraar. Bekijk ook ons overzicht van diensten om te zien wat wij allemaal voor u kunnen betekenen.